Hulpmiddelenwijzer

Deel deze pagina via:

Tips voor bedienen oven en magnetron

Wilt u gebruikmaken van uw oven of magnetron, maar worstelt u met de knoppen? Of lukt het niet om de juiste stappen, in de juiste volgorde in uw hoofd te maken? Tips bij het gebruik van oven en magnetron als u minder kracht heeft of cognitieve (verstandelijke) problemen door dementie, hersenletsel of een (licht) verstandelijke beperking.

Inhoud

Laatst bijgewerkt op: 06-09-2026

Bedienen oven en magnetron

Bij verminderde handfunctie

Plaats de oven of magnetron op een hoogte waar u goed bij kunt. Het scheelt reiken en u kunt goed zien wat u doet.
Plak kikkeroogjes op de knoppen. Door de verdikking en kleur kunt ze zo eenvoudig vinden en indrukken.
Sommige ovens of magnetrons hebben de mogelijkheid het programma in te stellen, zodat u voor het bereiden zelf maar één knop in hoeft te drukken.
Bij een apparaat met aanraakscherm (touchscreen) of draaiknop(pen) kost de bediening u minder kracht. Dit geldt ook voor knopjes of tiptoetsen, kijk wat voor u werkt.
Moderne apparaten kunt u bedienen met een app op uw smartphone of tablet. Daarbij
heeft u meestal ook de optie om de app aan te sturen via spraak.

Bij beperkt denkvermogen (cognitie)

Onderstaande tips kunnen u helpen als u moeite heeft om de juiste stappen in de juiste volgorde te
zetten om uw eigen apparaat te bedienen. Een nieuw apparaat aanleren kan heel lastig zijn. U kunt het proberen, maar kies dan voor een oven of magnetron met minimaal aantal knopjes en eenvoudige bediening.

Blijf in de buurt van de oven of magnetron. Of u zet een timer om niet te vergeten dat er iets in het apparaat staat. Vooral als het 'klaar' seintje niet luid genoeg is.

U kunt een stappenplan maken, samen met uw naaste of ergotherapeut, voor het bedienen van uw eigen oven of magnetron. Noteer de stappen die u helpen bij uw eigen situatie en de problemen die u heeft bij het gebruik van uw oven of magnetron. Als u dit stappenplan naast het apparaat hangt, kunt u aan de hand van tekst en foto's deze stappen doorlopen om de maaltijd te bereiden.

Ergotherapeut Revalidatiecentrum

Wat maakt de bediening eenvoudiger?

Geef de belangrijke knoppen een kleurtje. Met een gekleurde sticker of tape.
Plak de knoppen af die u niet nodig heeft.
U kunt een nummer of een pijl op een leeg zelfklevend etiket schrijven. Knip op maat en plak deze op of bij de knoppen het apparaat.

Wat maakt het koken eenvoudiger?

Is het een verse maaltijd? Maak deze dan eerder op de dag. U kunt zich geheel richten op het aanzetten van de oven en magnetron.
Hang een A4tje naast de oven of magnetron. Met het recept, en bijvoorbeeld genummerde stappen en welke knoppen daarbij horen. Gebruik een broekenhanger of poster buddies (kneedlijm) om de verschillende recepten of handleiding op te hangen.

Een broekenhanger met een blad papier waarop recept geschreven staat. Deze hangt aan een keukenkastje.

Alternatieven

Warm uw eten op in de pan.
Bestel uw warme maaltijd bij een bedrijf of restaurant die aan huis bezorgd.

Meer informatie

Bekijk ook de andere tips en hulpmiddelen voor maaltijden bereiden op de Hulpmiddelenwijzer.
Lees meer over hulpmiddelen voor koken bij dementie.
Eerste hulp bij vergeetachtigheid.

Bron

Deze pagina is gemaakt in samenwerking met ergotherapeuten.

Gerelateerde hulpmiddelen

Een pannenhouder helpt wanneer u eenhandig bent of te weinig kracht in de handen heeft om de pan stevig vast te houden bij het roeren tijdens het koken. Er zijn ook gele silliconen opstaande randen te koop om ook nog de plaats van de pan beter te zien.

Ovenruitbeschermers isoleren de buitenkant van de ovendeur en schermen de ruit van de oven af, zodat u of uw kind zich niet brandt als de oven aanstaat.

Kookboeken die speciaal voor mensen met beperkingen en aandoeningen zijn geschreven. Braille kookboeken, kookboeken met grote letters of kookboeken met eenvoudige woorden en helder beschreven stappen voor het koken zelf.

Overkookbeveiligers of melkwachten voorkomen overkoken en droogkoken van pannen. Wanneer u blind of doofblind bent kan het lastig om te weten wanneer een vloeistof kookt. Een melkwacht zorgt ervoor dat u dit hoort en voelt.

Met een stoomkoker voor de magnetron bent u snel klaar met koken. U hoeft geen zware pan meer te tillen of af te gieten. Ook is het veiliger. U brand zich niet aan de kookplaat en u kunt deze niet vergeten uit te zetten.

Met een rijstkoker voor de magnetron bent u snel klaar met koken. Het materiaal is licht en u hoeft de rijst niet af te gieten. De rijst brandt niet aan, u brandt uzelf niet aan de kookplaat en het gas vergeten is ook verleden tijd.

Kookmandjes of kookinzetten lijken op frituurmandjes en zijn handig om aardappelen en groenten in te koken. Zodra het eten gaar is, tilt u het mandje eenvoudig uit de pan. U hoeft de pan niet te tillen of af te gieten.

Een sprekende weegschaal spreekt het gewicht uit als u dit zelf lastig kunt lezen. Bij een personenweegschaal met spraakfunctie hoeft u niet te bukken.

Een strijkkruk kunt u gebruiken als u moeite heeft om lang stil te staan. U kunt met een strijkkruk (half) zittend strijken. De kruk is ook te gebruiken bij andere klussen zoals koken.

Met verstelbare keukens kunt u de werkhoogte afstemmen op de hoogte waarop u gemakkelijk en veilig kunt werken. Bijvoorbeeld vanuit een rolstoel of een trippelstoel.

Kookplaatbeveiligingen voorkomen dat het gas blijft aanstaan als het vuur uitgaat. Bij elektrische kookplaten zorgt een kookduurbegrenzer er voor dat kookplaten na een bepaalde tijd automatisch uitgaan.

Fornuisrekken of fornuisbeschermers voorkomen dat een pan van het fornuis glijdt of dat u of uw kind de pan er per ongeluk vanaf stoot. Een fornuisrek beschermt ook tegen direct verbrandingsgevaar.

Fornuisknopbeschermers of knopbedekkingen voorkomen dat u of uw kind de knop per ongeluk omdraait en daarmee bijvoorbeeld het gas aanzet wat gevaar kan opleveren.

Als u minder kracht of pijn heeft in één van uw handen kunt u het deksel van deze voorraaddoos met één hand openen.

Eierkokers voor de magnetron zijn handig als u minder kracht heeft. Het tillen van een pan met (kokend) water en afgieten is niet meer nodig. Het voorkomt ook droogkoken van de pan bij vergeetachtigheid.

Een kookmatje voor inductie is een hittebestendig mat dat u tussen de pan en uw inductiekookplaat legt tijdens het koken. Het voorkomt dat de pan verschuift tijdens het roeren. Handig als u minder kracht of pijn heeft of maar één hand kunt gebruiken.

Gerelateerde 'Handig om te doen's

Het maken van een gerecht in een ovenschotel lukt u prima, maar u heeft moeite om de ovenschaal te tillen. Een goede voorbereiding is het halve werk en u vindt tips hoe u de ovenschaal makkelijker uit de oven haalt.

Is een ei breken, splitsen of pellen lastig omdat uw hand trilt of heeft u moeite met het maken van kleine bewegingen? Ook als u minder kracht kunt zetten of maar één hand kunt gebruiken geven wij tips om zelfstandig te koken met eieren.

De Vilans Hulpmiddelenwijzer beantwoordt vragen van mensen met milde dementie die langer zelfstandig thuis willen blijven wonen. Hoe voorkom ik dat ik mijn medicatie vergeet? Hoe kook ik gezond? Wat als ik moet verhuizen? Hoe blijf ik mobiel?

Het bedienen van het fornuis of de afzuigkap kan lastig zijn als u problemen met uw denken (cognitie) heeft of als u minder lang kunt staan in de keuken. Ook als u minder kracht heeft, zijn er tips en hulpmiddelen om zelf te blijven koken.

Als u problemen met denken (cognitie) heeft, kunnen de diverse handelingen bij theezetten lastig zijn. Ook bij lichamelijke beperkingen kan het tillen van een waterkoker moeilijk zijn. Met een goede voorbereiding en tips zet u zelf thee.

Koken met een beperkte handfunctie of minder kracht kan lastig zijn en veel energie kosten. Soms kan een andere aanpak handig zijn. Een stappenplan, tips en hulpmiddelen bij afgieten, het tillen en roeren in een pan.

Gebruikt u een rollator? Is omgaan met te veel aan prikkels lastig? Koken kost u minder energie als u de rollator goed inzet, het koken in stappen opdeelt, de tijd neemt en met goed 'gereedschap' werkt op de juiste werkhoogte.

Meer hulpmiddelen en 'Handig om te doen's bij:

Koken

Deel deze pagina via:

Betrouwbare informatie over wat helpt bij dagelijkse activiteiten

De Vilans Hulpmiddelenwijzer werkt samen met ergotherapeuten en andere experts om zo betrouwbare informatie en tips voor u te verzamelen.

De Hulpmiddelenwijzer wordt gemaakt door Vilans, kennisorganisatie voor zorg en ondersteuning, met subsidie van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Over ons