Tips bij medicijnen nemen

Voorbereiding

Om medicijnen op de juiste manier in te nemen, moet u goed weten welke medicijnen u op welk moment in moet nemen. Dit kan lastig zijn omdat veel medicijnen op elkaar lijken en de vorm en kleur soms veranderen door een wisseling van fabrikant. 

Op tijd innemen en bijhouden

• Neem de tijd voor het innemen van de medicijnen, ontspan en haast u niet.
• Zet een wekker of het alarm van uw smartphone om de medicijnen op het juiste moment in te nemen. 
• Controleer altijd het aantal medicijnen, de naam en dosering. U kunt hierbij bijvoorbeeld gebruik maken van een medicijnenlijst of er zelf een dag en/of weekoverzicht van maken.   
• Is het lastig is om te onthouden of u de medicijnen hebt ingenomen? Maak een afvinklijst, gebruik een agenda en/of volg een vaste routine. Dezelfde tijd, dezelfde handeling, in dezelfde stoel en het doosje op dezelfde plek terugleggen. Een medicijndoos biedt ook overzicht, een leeg vakje is 'geslikt'.  

Bewaren en veilig opbergen 

• Gebruik een vaste plaats om de medicijnen te bewaren en werk ook hier volgens een vaste routine. Dit voorkomt fouten.  
• Bewaar uw medicijnen op een veilige plaats, buiten het bereik van kinderen en uit de buurt van vocht en warmte.  

Juiste manier van innemen 

• Kies een geschikte plek en houding om de medicijnen in te nemen, bijvoorbeeld zittend aan tafel. Door het grote tafelblad vallen de medicijnen minder snel op de grond. Een zittende houding is sowieso aan te raden als u niet lang kunt staan, pijn heeft of trilt.  
• Kunt u de medicijnen niet goed kunt zien? Dan helpt een contrasterende kleur placemat, tafelkleed of dienblad. Wit op wit is lastig te vinden. Of leg een loep of vergrootglas in de buurt. 

Veiligheid

• Lees de bijsluiters van uw medicijnen altijd goed door en neem contact op met de apotheek als u vragen heeft.
• Slik uw medicijnen door met voldoende water, tenzij anders voorgeschreven. De medicijnen worden dan het beste opgenomen door het lichaam. 
• Niet alle medicijnen mag u halveren. De kans bestaat dat de dosering onnauwkeuriger is, doordat het medicijn afbrokkelt tijdens het breken.
• Wees voorzichtig met scherpe voorwerpen bij het openen van de verpakking.

Doosje van de medicijnen openen

De eerste stap bij medicijnen innemen is het doosje openen. Als dit niet met de vingers lukt door minder kracht, pijn of trillen kunt u een schaar of mesje gebruiken. Hiermee snijdt of knipt u het plakbandje aan het doosje door. Hoe pakt u dat aan? 

• Stap 1: Leg het doosje op tafel, met het plakbandje aan de bovenzijde en richting uw 'goede' hand. 
• Stap 2: Leg uw 'mindere' hand op het doosje. 
• Stap 3: Snijd met uw 'goede' hand voorzichtig het plakbandje los. 

Medicijnen uit de strip drukken 

Na het openen van het doosje moet u de medicijnen uit de strip drukken. Wat kan hierbij helpen? 

• Vouw de strip om de medicijnen er makkelijker uit te drukken. 
• Druk met uw duim op het medicijn en druk het door de achterzijde van de strip heen. 
• Gebruik een mesje, schaar of een priem om aan de achterkant het folie van de medicijnstrip voorzichtig open te snijden. Draai de strip om en het medicijn valt zo in uw hand.

Extra tips bij eenhandig

U kunt de medicijnstrip vastzetten met tape op de tafel of u legt er iets op. Daarna snijdt u aan de achterkant het folie van de medicijnstrip open. Draai de strip om en het medicijn valt zo in uw hand.  

Alternatieven

• Gebruik bijvoorbeeld een tabletuitdrukker. Hiermee duwt u de tabletten uit een doordrukstrip. 
• Misschien kunt u een weekdoos gebruiken. Deze wordt gevuld met de juiste hoeveelheid medicijnen voor elke dag. U hoeft ze niet elke dag uit de strip te drukken. Wel moet iemand anders de doos voor u vullen. Een weekdoos geeft ook overzicht, en u ziet of u uw medicijnen al heeft genomen.
• U kunt ook een medicijnrol of baxterrol gebruiken. Dit is een rol met kleine plastic zakjes, waarbij de medicijnen per medicatiemoment in de juiste dosering in een zakje worden aangeleverd. Wel moet u dan het zakje kunnen openen. 

Medicijnen uit de medicijnrol halen

Medicijnrollen of baxterrollen bestaan uit een rij aan elkaar zittende zakjes met medicijnen in de goede samenstelling en dosering. Wat kan u helpen om de medicijnen uit de rol te halen?

• Haal het zakje voorzichtig van de medicijnrol, anders scheurt het zakje zelf en vallen de medicijnen eruit. Stroeve handschoenen kunnen helpen bij het vasthouden en openen van het zakje.   
• Plaats een bakje en knip daarboven het zakje open. De medicijnen vallen in het bakje en rollen niet weg. U kunt de medicijnen vanuit het bakje in uw handpalm laten glijden en innemen.

Alternatieven

• Met een (brede) pincet kunt u de medicijnen heel nauwkeurig vastpakken en uit het zakje halen.
• Medicijndispensers geven u op het juiste moment de juiste hoeveelheid medicijnen en maken soms het baxterzakje open. 

Medicijnen halveren

Soms zijn medicijnen erg groot waardoor ze moeilijk door te slikken zijn. Of u heeft maar een half tablet nodig vanwege de dosering. Waar moet u op letten?  

• Bepaal eerst of u de medicijnen wel mag halveren. Halveren kan de werking negatief beïnvloeden. De twee helften zijn na het halveren niet gelijk of er gaat medicijn verloren door afbrokkeling. Over het algemeen geldt dat de medicijnen met een breuklijn wél gehalveerd mogen worden. U kunt dit terugvinden in de bijsluiter of vraag advies bij de apotheek. 
• Kies een geschikt tijdstip. Mogelijk is het tijdstip om de medicijnen in te nemen niet het meest geschikte tijdstip om ook de medicijnen te halveren.  
• Breek de tablet met uw hand op de breuklijn. Houd de tablet tussen duim en wijsvinger en breek hem in de handpalm van de andere hand. U kunt ook een mesje en een snijplank gebruiken voor het halveren.

Alternatieven

• U kunt een pillensplijter gebruiken. U plaatst een tablet en daarna drukt u de splijter dicht om de tablet te halveren. Let op! U moet het tablet er zelf goed inleggen om het tablet precies doormidden te krijgen. 
• Een tabletvergruizer of verpulver vermaalt medicijnen tot een poeder. Dit poeder kunt u dan vervolgens door uw eten of drinken mengen. Dit helpt als u problemen heeft met het doorslikken van medicijnen.  

Medicijnen innemen 

Medicijnen innemen lijkt eenvoudig, maar het is belangrijk om dit op de juiste manier te doen. Een goede inname zorgt ervoor dat de medicijnen veilig en goed werken. Tips die u daarbij helpen:

• Heeft u moeite bij het oppakken? U schuif het tablet naar de tafelrand, houd uw hand onder de rand en schuif zo het tablet in uw hand. U kunt het tablet ook in een bakje of bekertje schuiven. 
• Medicijnen wordt vaak ingenomen met een glas water. Soms is een dikkere substantie, zoals appelmoes, makkelijker om de medicatie door te slikken. Controleer wel eerst in de bijsluiter of vraag aan uw arts of dit mag en of dit de werking van de medicijnen niet nadelig beïnvloedt. 
• Als slikken moeilijk is, kunt u sommige medicijnen ook halveren met een pillensplijter.
• Met de flesje-water-methode: leg het medicijn op uw tong en zet een plastic flesje water aan uw mond, met uw lippen stevig om de opening. Met een slok water, zonder lucht, spoelt het medicijn naar binnen. 
• Met de hoofd-voorover-methode: leg het medicijn op uw tong, neem een slok water, buig uw hoofd naar voren bij het doorslikken, met uw kin richting de borst.
• Bij een capsule kan het helpen om de buitenkant zacht te laten worden in een lepel water. Lees eerst de bijsluiter of vraag uw arts of apotheek of dit mag. 
• Capsules kunt u soms ook openen en tabletten kunt u vergruizen of verpulveren. Lees altijd eerst de bijsluiter of vraag uw arts of apotheek of dit mag. 
• Vraag eventueel hulp aan uw naasten bij het innemen van uw medicijnen. 
• Vraag advies aan de apotheker. Soms zijn medicijnen in andere vormen leverbaar, bijvoorbeeld als tablet, als oplostablet of als een drankje. 

Extra tips bij trillen 

Bij trillen kan het helpen om met uw ellebogen en onderarmen op tafel te steunen als u medicijnen moet innemen. Deze tip en meer vindt u op onze pagina over wat u kunt doen bij trillen of een tremor. 

Meer informatie 

• Vraag een ergotherapeut om mee te denken, een logopedist kan u ondersteunen als u problemen hebt met slikken. Als er geen oplossing gevonden kan worden om zelfstandig uw medicatie in te nemen, kunt u de hulp inschakelen van een thuiszorginstelling.
• Bekijk de verschillende hulpmiddelen voor het nemen van medicijnen op de Hulpmiddelenwijzer. 
• Acht feiten en fabels over pillen slikken op de website van EOS Wetenschap.