Tips voor naaien met de naaimachine
Naaien met de naaimachine kan lastig zijn als u beperkingen heeft in uw handen of (tijdelijk) maar één hand kunt gebruiken. Beperkingen in uw benen kan problemen opleveren met het bedienen van een voetpedaal. Met onderstaande tips en hulpmiddelen kunt u aan de slag om te kijken of naaien weer lukt.
Laatst bijgewerkt op: 23-09-2026
Voorbereiding
- Als u graag en vaak naait is een vaste plek voor uw naaimachine aan te raden. U hoeft de machine niet steeds te tillen.
- Zorg voor een prettige stoel om op te zitten.
- Kunt u alles goed zien? Zorg voor goede verlichting. Gebruik eventueel een lees- of computerbril of handwerkloep.
- Bij quiltwinkels is er veel materiaal te vinden dat het werk voor u makkelijker maakt.
Naaimachine
- Het is prettig als de naaimachine verzonken is in het werkblad. De stof glijdt dan niet weg. Als de naaimachine hier geschikt voor is, kunt u zelf een tafel aanpassen. Op internet kunt u instructies vinden voor de aanpassing van uw naaitafel. Of gebruik een aanschuiftafel voor aan de naaimachine. Deze vindt u bij een naaimachinewinkel.
- Uw naaimachine kan worden aangepast met extra grepen. Dit kunt u zelf doen, met goede (seconde)lijm of via een adaptatietechnicus.
- Als u geen machine heeft met een hulpje om de draad in de naald te rijgen, kunt u bijvoorbeeld met een pincet met een gebogen punt de draad door de machine leiden of in de naald te rijgen.
Materialen
- Gebruik naaimachinenaalden met een gleufje in het oog. Deze zijn eenvoudig in te rijgen door de draad langs de naald naar beneden te laten glijden. Via de het gleufje komt de draad in het oog.
- Scharen met een veer knippen beter als u weinig kracht of een slechte handfunctie heeft.
- Bij een schaar met een hoek of met ergonomische handgrepen, kunt u uw pols recht houden, terwijl de schaar de stof knipt.
- Met een elektrische schaar snijdt u de stof. Deze schaar werkt op een batterij.
- Gebruik een rolmes in plaats van een schaar als u een beperkte handfunctie heeft of (tijdelijk) maar één hand kunt gebruiken. Een schaar tilt de stof iets op, bij een rolmes gebeurt dit niet. De stof blijft daarom beter liggen en verschuift minder. Er zijn rolmessen te koop met aangepaste handgrepen. Gebruik een rolmes bij voorkeur staand. Zo kunt u beter druk zetten op het rolmes.
- Gebruik een fixeerder of steun waarmee u de liniaal op de plaats houdt. Er zijn diverse steunen, bijvoorbeeld in de vorm van een handgreep of een knop met zuignapjes.
- Probeer uit welke kopspelden u goed kunt vastpakken. Langere spelden met een dikkere glazen kop zijn eenvoudiger in gebruik. Bij het quilten zijn de spelden vaak langer en van veerkrachtiger materiaal. Ze hebben een grotere platte kop, dit hindert niet bij naaien met de machine.
- Bij een slechtere fijne motoriek kan het handig zijn een speldenkussen te gebruiken. Er zijn (magnetische) speldenkussens voor om de pols. U heeft de spelden bij de hand. U houdt een magnetisch speldenkussen boven de spelden en de magneet “tilt” ze op. De spelden zijn eenvoudig naar de rand te schuiven om te gebruiken.
- Kleine knijpertjes zijn een alternatief als u een verminderde handfunctie heeft en geen spelden kunt gebruiken. Kies voor knijpertjes met een platte onderkant en bolle bovenkant. De stof ligt plat terwijl u stikt.
- Met kleermakerskrijt kunt u de patroondelen overtekenen op de stof in plaats van het patroon vast te spelden. Kleermakerskrijt is er in blokjes, potloden, hervulbare vulpotloden, verdwijnstiften of met een houdertje en krijtwieltje.
- Gebruik een radeerwieltje om patroondelen over te nemen op de stof. De puntjes geven de snij- en kniplijn aan. Er zijn radeerwieltjes met ergonomische, verdikte handgrepen.
- Dikkere tornmesjes liggen prettiger in de hand. Verdik een tornmesje zelf met een handvatverdikker. Met de rubberen dop op het uiteinde van het mesje kunt u draadjes wegvegen.
Naaien met de naaimachine
- Zet de stof vast met iets van gewicht. Dit voorkomt dat de stof wegglijdt voordat u het naaivoetje laat zakken. Of u zet de stof vast door eerst de naald te laten zakken, en daarna het naaivoetje.
- Gebruik een zoomgeleider op de naaimachine. Hiermee kunt u eenhandig recht naaien.
- Leg een antislipmatje onder het voetpedaal, zodat het pedaal niet wegschuift.
- Er zijn naaimachines waarbij u met een start- en stopknopje kunt stikken.
- Voor het zomen kunt u ook strijklint gebruiken waarmee u de naad vast strijkt. Of lijm de zoom vast met textiellijm.
Extra tips bij beperkte handfunctie
Heeft u weinig tot geenhandfunctie? Een aan uw handfunctie aangepast hulpmiddel voor het spelden pakken én insteken in de stof kan een oplossing zijn.
Extra tips bij beperkte voetfunctie
Heeft u weinigvoetfunctie? Er zijn alternatieven voor het bedienen van het voetpedaal. Bijvoorbeeld:
- Bevestig het voetpedaal tegen de zijkant van de tafelpoot. U bedient met uw been de naaimachine.
- Klem en bedien het pedaal tussen de benen. Maak een soort hangmatje, zodat het voetpedaal niet tussen de benen uitvalt als u ontspant.
- U kunt het voetpedaal ook met de hand bedienen.
- Bevestig het pedaal voor u aan de tafel en bedien deze met uw romp of buik.
Bicreatief
Meer informatie
Bekijk alle tips en hulpmiddelen bij borduren, breien en naaien.
Let altijd op uw veiligheid!
Of de informatie op deze pagina voor u een oplossing is, hangt af van uw persoonlijke situatie en mogelijkheden.
Raadpleeg een zorgprofessional als u advies of hulp wilt. Een ergotherapeut helpt u bij het vinden van passende oplossingen. Ook krijgt u advies om dagelijkse activiteiten zelfstandig te blijven doen. Zoek via de website van Ergotherapie Nederland een ergotherapeut bij u in de buurt.